سبد خرید شما خالی است 
بازی حرکتی در خانه؛ بازی‌های کم‌صدا و پرانرژی برای آپارتمان
بچه‌ای که تمام روز در خانه مانده، شب‌ها معمولاً شبیه یک فنر فشرده است: از مبل بالا می‌رود، دور میز می‌دود و همسایه‌ی طبقه‌ی پایین هم احتمالاً صدای پاهایش را حفظ شده است. بازی حرکتی در خانه دقیقاً برای همین لحظه‌هاست؛ راهی برای اینکه انرژی بچه‌ها خالی شود، بی‌آنکه خانه یا آرامش همسایه‌ها قربانی شود.
پایین‌تر اول می‌بینیم بچه‌ها چقدر به تحرک نیاز دارند، بعد سراغ آماده کردن فضا می‌رویم و دو دسته بازی معرفی می‌کنیم: بازی‌های کم‌صدا که برای آپارتمان مناسب‌اند و بازی‌های پرانرژی‌تر برای ساعت‌هایی که سروصدا مشکلی ایجاد نمی‌کند. در آخر هم چند بازی مهارتی رومیزی را معرفی می‌کنیم که دست و بدن را با هم درگیر می‌کنند.
بچه‌ها واقعاً چقدر به تحرک نیاز دارند؟
سازمان جهانی بهداشت برای بچه‌های ۳ و ۴ ساله دست‌کم ۱۸۰ دقیقه فعالیت بدنی در طول روز توصیه می‌کند که دست‌کم ۶۰ دقیقه‌ی آن باید متوسط تا شدید باشد. مرکز کنترل بیماری‌های آمریکا هم می‌گوید بچه‌های ۳ تا ۵ ساله باید در طول روز فعال باشند و برای ۶ تا ۱۷ ساله‌ها دست‌کم ۶۰ دقیقه فعالیت متوسط تا شدید در روز لازم است؛ از جمله فعالیت‌هایی که دست‌کم سه روز در هفته عضله و استخوان را تقویت کنند.
این اعداد قرار نیست یکجا پر شوند. ده دقیقه رقص بعد از صبحانه، یک مسیر موانع قبل از ناهار و یک بازی طناب‌کشی بعد از تکالیف، روی هم جمع می‌شوند. آکادمی اطفال آمریکا هم یادآوری می‌کند که بازی بدنی فقط برای عضله نیست؛ به مهارت‌های حرکتی، هماهنگی و حتی هوش هیجانی هم کمک می‌کند.
قبل از شروع؛ فضا را آماده کنید
بازی حرکتی در خانه با چند دقیقه آماده‌سازی خیلی امن‌تر و آرام‌تر می‌شود:
- یک محدوده‌ی مشخص: وسط پذیرایی یا راهرو را خالی کنید و میز شیشه‌ای و گلدان را کنار بگذارید.
- گوشه‌های تیز: لبه‌ی میز و کمد را با بالش یا پتو بپوشانید.
- جوراب بدون لغزش یا پای برهنه: روی سرامیک و پارکت، جوراب معمولی لیز می‌خورد.
- یک تشک یا پتوی ضخیم: هم ضربه‌ی افتادن را می‌گیرد و هم صدای پریدن را برای طبقه‌ی پایین کمتر می‌کند.
- قانون‌های ساده: مثلاً «روی مبل نمی‌پریم» و «وقتی گفتم ایست، همه می‌ایستند».
بازی‌های کم‌صدا برای آپارتمان
این بازی‌ها بدن را حسابی به کار می‌گیرند، اما پرش سنگین ندارند. برای عصرهای پاییزی و شب‌های قبل از خواب مناسب‌اند.
۱. راه رفتن روی خط
با چسب کاغذی یک خط صاف، یک خط زیگزاگ و یک دایره روی زمین بچسبانید. کودک باید بدون بیرون رفتن از خط، روی آن راه برود؛ یک بار عادی، یک بار پاشنه به پنجه، یک بار عقب‌عقب. برای سخت‌تر کردن، یک کیسه‌ی کوچک برنج روی سرش بگذارید.
۲. یوگای حیوانات
نوبتی اسم یک حیوان را بگویید و همه ژست آن را بگیرند: گربه‌ای که کمر قوس می‌دهد، لک‌لکی که روی یک پا می‌ایستد، قورباغه‌ای که چمباتمه می‌زند. هم کشش دارد، هم تعادل و هم کلی خنده.
۳. بادکنک نباید زمین بخورد
یک بادکنک را باد کنید و هدف این باشد که به زمین نخورد. می‌شود قانون گذاشت که فقط با سر، فقط با آرنج یا فقط با دست چپ ضربه بزنید. بادکنک‌های ترکیده یا بادنشده را از دسترس بچه‌های کوچک دور نگه دارید، چون تکه‌هایشان خطر خفگی دارد.
۴. طناب‌کشی با حوله
یک حوله‌ی بلند و دو نفر که روی تشک نشسته‌اند. مرکز کنترل بیماری‌ها طناب‌کشی را جزو فعالیت‌های تقویت عضله برای بچه‌ها نام برده است. نشسته بازی کنید تا اگر کسی ول کرد، از ارتفاع زمین نخورد.
۵. مجسمه‌ها
همه آرام راه می‌روند یا در جا می‌رقصند و با یک دست زدن، باید در هر ژستی که هستند بی‌حرکت بمانند. هر کس تکان بخورد، دور بعد داور می‌شود.
بازی‌های پرانرژی برای ساعت‌های مناسب
وقتی سروصدا مشکلی ندارد، می‌شود سراغ بازی‌هایی رفت که ضربان قلب را بالاتر می‌برند:
- مسیر موانع: از روی بالش‌ها بپر، زیر میز بخز، تا در اتاق لی‌لی کن و برگرد. هر بار کودک مسیر را عوض کند.
- رقص فریز: موسیقی که قطع شد، همه بی‌حرکت. این بازی در پیشنهادهای مرکز کنترل بیماری‌ها برای چهارساله‌ها هم آمده است.
- چراغ قرمز، چراغ سبز: با سبز به سمت شما بیایند، با قرمز بایستند. هر کس تکان خورد، به خط شروع برمی‌گردد.
- شکار گنج حرکتی: روی هر کارت یک حرکت بنویسید، مثل «ده بار پروانه بزن» و کنار هر کارت سرنخ کارت بعدی را بگذارید.
- بازی آینه: یک نفر حرکت می‌کند و دیگری مثل آینه همان را تکرار می‌کند؛ سرعت را کم‌کم بالا ببرید.
اگر بچه‌ها سنین مختلفی دارند، یک نسخه‌ی ساده و یک نسخه‌ی سخت از هر بازی تعریف کنید. برای ایده‌های متناسب با سن هم سرگرمی کودک ۵ تا ۶ ساله و سرگرمی کودک ۷ تا ۱۰ ساله را ببینید.
وقتی کودک حوصله‌ی حرکت ندارد
بعضی بچه‌ها با شنیدن «بیا ورزش کنیم» فوراً به اتاقشان می‌روند. راهش این است که اسم ورزش را نیاورید و حرکت را داخل یک قصه یا مأموریت بگذارید. مثلاً بگویید کف اتاق دریاچه‌ی گدازه است و فقط روی بالش‌ها می‌شود راه رفت، یا یک عروسک گم شده و برای پیدا کردنش باید از سه ایستگاه حرکتی رد شد. اجازه بدهید کودک هم حرکت بسازد و شما تقلید کنید؛ وقتی خودش طراح بازی باشد، انگیزه‌اش چند برابر می‌شود. مرکز کنترل بیماری‌ها هم در پیشنهادهایش برای چهارساله‌ها می‌گوید بگذارید کودک خودش فعالیت روزانه را انتخاب کند. برای ایده‌های بیشتر در کنار بازی‌های حرکتی، راهنمای سرگرمی کودک در خانه را ببینید.
کدام بازی برای کدام موقعیت؟
این جدول کمک می‌کند بر اساس ساعت روز و فضای خانه، سریع یک بازی انتخاب کنید:
| بازی | میزان صدا | فضای لازم | بهترین زمان |
|---|---|---|---|
| راه رفتن روی خط | خیلی کم | یک راهرو | هر ساعتی |
| یوگای حیوانات | خیلی کم | یک تشک | قبل از خواب |
| بادکنک نباید بیفتد | کم | وسط اتاق | عصر |
| طناب‌کشی با حوله | کم | یک تشک | عصر |
| رقص فریز | متوسط | وسط اتاق | صبح یا عصر |
| مسیر موانع | زیاد | چند اتاق | اواخر صبح |
بازی‌های مهارتی رومیزی؛ حرکت در مقیاس کوچک
همه‌ی بازی‌های حرکتی لازم نیست با کل بدن باشند. بعضی بازی‌های رومیزی دست، چشم و سرعت عکس‌العمل را درگیر می‌کنند و برای وقتی که فضا محدود است گزینه‌ی خوبی‌اند. فرض کنید شب است و نمی‌شود پرید؛ یک بازی تعادلی که باید قطعه‌ها را بدون ریختن روی هم بچینید، یا یک بازی سرعتی که باید زودتر از بقیه لیوان‌ها را مرتب کنید، همان هیجان را دارد، فقط بی‌صداتر.
در سرگرمیا چند بازی از این دسته هست: بازی‌های تعادلی، سرعتی، نشانه‌گیری و بازی‌های کارتی پرتحرکی که بازیکن‌ها باید سریع واکنش نشان بدهند. سن پیشنهادی و تعداد بازیکن هر کدام را در صفحه‌ی محصول ببینید. برای ایده‌های بیشتر در یک روز کامل خانه‌نشینی، سرگرمی بچه‌ها در تعطیلی مدرسه را هم بخوانید.
[sg-products slugs="shotball-toy, hungry-frogs-4-players-toy, speed-cups-4-players, bingo-balance, happy-salmon-plus, bazi-fekri-choob-sazeh, yubibo-finger-balance-game, icecool-wizards-game" title="بازی‌های مهارتی و پرتحرک"]
سؤال‌هایی که زیاد پرسیده می‌شود
بازی حرکتی در خانه برای چه سنی مناسب است؟
تقریباً برای همه‌ی سنین؛ فقط شکل بازی فرق می‌کند. برای پیش‌دبستانی‌ها بازی‌های تقلیدی و ساده، و برای بچه‌های بزرگ‌تر چالش‌های زمان‌دار و رقابتی جذاب‌ترند.
چطور بازی حرکتی را برای همسایه‌ها کم‌صدا کنیم؟
از تشک یا پتوی ضخیم استفاده کنید، بازی‌های بدون پرش را انتخاب کنید و بازی‌های پرانرژی را به ساعت‌هایی ببرید که بیشتر همسایه‌ها بیدارند.
آیا بازی حرکتی قبل از خواب خوب است؟
بازی‌های پرهیجان ممکن است خواب را عقب بیندازند. قبل از خواب بازی‌های آرام‌تر مثل یوگای حیوانات یا مجسمه‌ها مناسب‌ترند.
بچه‌ها روزانه چقدر باید تحرک داشته باشند؟
سازمان جهانی بهداشت برای ۳ و ۴ ساله‌ها دست‌کم ۱۸۰ دقیقه در طول روز را توصیه می‌کند و مرکز کنترل بیماری‌ها برای ۶ تا ۱۷ ساله‌ها دست‌کم ۶۰ دقیقه فعالیت متوسط تا شدید در روز.
با یک کودک تنها هم می‌شود بازی حرکتی کرد؟
بله. راه رفتن روی خط، بادکنک و مسیر موانع را کودک تنها هم می‌تواند انجام دهد، اما همراهی شما هم انگیزه‌اش را بیشتر می‌کند و هم ایمنی را بالا می‌برد.
حرف آخر
بازی حرکتی در خانه لازم نیست پرسروصدا یا خطرناک باشد. با کمی آماده‌سازی فضا، یک تشک و فهرستی از بازی‌های کم‌صدا و پرانرژی، می‌توانید انرژی بچه‌ها را در طول روز خالی کنید و شب‌ها خانه‌ی آرام‌تری داشته باشید. برای ایده‌های بیشتر بازی و سرگرمی خانوادگی، سری به سرگرمیا بزنید.
